Współuzależnienie

Współuzależnienie nie jest osobną jednostką chorobową i nie figuruje w międzynarodowych klasyfikacjach chorób – mimo to wyróżnia się istnienie takiego wzorca. Mówi się o nim wtedy, gdy życie bliskiej osoby – jej picie, używanie substancji, nastroje i konsekwencje jej zachowań – staje się osią życia całej rodziny. Osoba współuzależniona przystosowuje się do choroby drugiego człowieka tak długo, aż traci kontakt z własnymi potrzebami.

Zaczyna się niepozornie, od pomocy. Pomagamy raz, drugi, trzeci – aż pomaganie staje się codziennością, a równowaga między troską o innych a troską o siebie znika. Tworzy się relacja, w której myślenie i zachowanie koncentrują się wyłącznie na drugiej osobie, często kosztem utraty poczucia własnego „ja”.

Obszary życia szczególnie zagrożone:

  • życie uczuciowe: chroniczny lęk i napięcie, złość, wstyd, poczucie winy i krzywdy;
  • granice: trudność z powiedzeniem „nie” i z obroną własnego czasu, zdrowia, pieniędzy;
  • kontakt i zrozumienie: milczenie, niedomówienia i komunikaty nie wprost zamiast szczerej rozmowy;
  • kontakt ze światem zewnętrznym: izolacja, ukrywanie sytuacji domowej przed bliskimi i znajomymi;
  • własne sprawy: odkładanie leczenia, odpoczynku, pracy i planów „na później”.

Charakterystyczne cechy współuzależnienia:
  • zaprzeczanie – problemowi, własnym uczuciom, potrzebom i pragnieniom;
  • wstyd i niska samoocena, poczucie bycia „niewystarczająco dobrym”;
  • perfekcjonizm i nierealistyczne wymagania wobec siebie;
  • stawianie potrzeb innych zawsze przed własnymi;
  • poczucie odpowiedzialności za uczucia i czyny drugiej osoby;
  • trudność w stawianiu granic z obawy przed odrzuceniem lub awanturą;
  • dysfunkcyjna komunikacja: milczenie, unikanie tematów, komunikaty pasywno-agresywne;
  • nadmierna kontrola – siebie i bliskiej osoby – wynikająca z lęku przed utratą relacji;
  • bolesne emocje: strach, niepokój, uraza, poczucie pustki, chroniczne napięcie.

Dlaczego tak trudno z tego wyjść? Bo współuzależnienie to nie tylko kwestia decyzji. Przewlekły stres osłabia pracę kory przedczołowej – części mózgu odpowiedzialnej za podejmowanie decyzji, regulację emocji i kontrolę impulsów. Jednocześnie każde „uratowanie” bliskiej osoby daje chwilową ulgę i wyrzut dopaminy, więc pomaganie utrwala się jak nawyk. Ciało migdałowate reaguje nadmiernie – nawet drobna sytuacja wywołuje lęk, złość albo poczucie winy.

Dobra wiadomość: mózg jest plastyczny. Nowe doświadczenia i praktyka zmieniają utrwalone wzorce. Pomaga w tym budowanie wewnętrznego oparcia zamiast szukania akceptacji na zewnątrz, praca nad granicami oraz terapia i wsparcie grupy osób, które znają to z własnego życia.

Grupa wsparcia dla osób współuzależnionych rusza w listopadzie 2026 roku. Spotkania poprowadzi Dagmara Zawada. Jeśli rozpoznajesz u siebie powyższe – wypełnij formularz na dole strony, skontaktujemy się z Tobą.

Dagmara Zawada – prowadząca grupę wsparcia dla osób współuzależnionych

mgr Dagmara Zawada

Magister filologii angielskiej, rekruterka i facylitatorka zmiany ścieżek zawodowych oraz trenerka umiejętności społecznych (TUS). Ukończyła studia podyplomowe z zakresu psychologii w zarządzaniu oraz szkolenie „Alternatywne sposoby radzenia sobie z agresją – Original Play”. W pracy integruje podejście do ciała i emocji, wykorzystując masaż, terapię ręki oraz praktykę mindfulness MBSR (certyfikacja przy Polskim Towarzystwie Mindfulness). Jest w trakcie certyfikacji na terapeutkę TSR – Terapii Skoncentrowanej na Rozwiązaniach. Ponad 20 lat doświadczenia w edukacji i szkoleniach z młodzieżą oraz osobami dorosłymi. Obecnie studiuje psychologię i przygotowuje się do rozpoczęcia szkoły psychoterapii.

Prowadzi spotkania wspierające i uzupełniające proces terapeutyczny w oparciu o TSR i MBSR: pogłębioną pracę z emocjami i stresem, pracę indywidualną, kameralne formy grupowe, podejście skoncentrowane na zasobach, budowanie rozwiązań i tworzenie realnych opcji działania, praktyczne podejście do zmiany oraz pracę z poszanowaniem indywidualnego tempa i gotowości.

WYKSZTAŁCENIE, CERTYFIKATY, KURSY, SZKOLENIA
MAGISTER FILOLOGII ANGIELSKIEJ
STUDIA PODYPLOMOWE: PSYCHOLOGIA W ZARZĄDZANIU
MINDFULNESS MBSR – POLSKIE TOWARZYSTWO MINDFULNESS
TERAPIA SKONCENTROWANA NA ROZWIĄZANIACH (TSR) – W TRAKCIE SZKOLENIA
SZKOŁA PSYCHOTERAPII – APLIKANTKA
TRENERKA UMIEJĘTNOŚCI SPOŁECZNYCH (TUS)
ALTERNATYWNE SPOSOBY RADZENIA SOBIE Z AGRESJĄ – ORIGINAL PLAY
COACHING (A. WILK, B. FRUGA)
ZARZĄDZANIE DLA KADRY ŚREDNIEGO SZCZEBLA (FINANSE, CONTROLLING, HR, SPRZEDAŻ)
SENSOPLASTYKA
TERAPEUTA RĘKI
MASAŻ REFLEKSOLOGICZNY
MASAŻ KOBIDO

Opinie

Formularz kontaktowy

*Dane dla wiedzy terapeuty